Έναρξη Εθνικού Διαλόγου για το Νέο Λύκειο και το Εθνικό Απολυτήριο – Λιγότερα Μαθήματα στη Γ’ Λυκείου, Μείωση Ύλης και Μικτό Σύστημα Αξιολόγησης με Έμφαση στην Αξιοπιστία και τη Δικαιοσύνη

 

Τις βασικές κατευθύνσεις για την αναμόρφωση της δομής και της λειτουργίας του Λυκείου, καθώς και για την καθιέρωση του Εθνικού Απολυτηρίου, παρουσίασε η Υπουργός Παιδείας, Σοφία Ζαχαράκη, κατά τη συνεδρίαση της Επιτροπής Μορφωτικών Υποθέσεων της Βουλής, θέτοντας επισήμως σε εκκίνηση τον Εθνικό Διάλογο για τη νέα αρχιτεκτονική της ανώτερης δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης.

Η Υπουργός απηύθυνε πρόσκληση προς όλα τα κοινοβουλευτικά κόμματα για ουσιαστική και συναινετική συζήτηση, υπογραμμίζοντας ότι η εκπαίδευση αποτελεί εθνική υπόθεση και δεν μπορεί να αποτελεί πεδίο αιφνιδιασμών ή μονομερών αποφάσεων.

Οι βασικοί άξονες της πρότασης

Οι προτάσεις που τέθηκαν προς διαβούλευση περιλαμβάνουν:

• Μείωση της ύλης και των εξεταζόμενων μαθημάτων, ιδίως στη Γ’ Λυκείου.
  Ειδικότερα, προτείνεται η μείωση των πανελλαδικά εξεταζόμενων μαθημάτων από έξι σε τέσσερα, παράλληλα με αναδιάρθρωση και περιορισμό της εξεταστέας ύλης.
• Ενίσχυση της Τράπεζας Θεμάτων, με στόχο τη διασφάλιση ενιαίου πλαισίου αξιολόγησης και διαφάνειας.
• Συγκρότηση σώματος βαθμολογητών και διαμόρφωση ενιαίου πλαισίου εξετάσεων, ώστε να ενισχυθεί η αξιοπιστία και η αντικειμενικότητα του συστήματος.
• Αναβάθμιση του Απολυτηρίου Λυκείου σε ουσιαστικό τίτλο γνώσης, με προοπτική διεθνούς αναγνώρισης.
• Συμμετοχή των τάξεων του Λυκείου στον τελικό βαθμό, με ιδιαίτερη έμφαση στη Β’ και Γ’ Λυκείου, ενώ τίθεται προς συζήτηση και η στάθμιση της Α’ Λυκείου.
• Θεσμοθέτηση μικτού συστήματος αξιολόγησης, το οποίο θα συνδυάζει την ενδοσχολική επίδοση με εθνικές εξετάσεις, αποτυπώνοντας τη συνολική μαθησιακή πορεία του μαθητή.

Διαπιστώσεις για τη σημερινή κατάσταση του Λυκείου

Κατά την τοποθέτησή της, η Υπουργός ανέδειξε τις παθογένειες της υφιστάμενης λειτουργίας του Λυκείου, επισημαίνοντας ότι:

• Το Λύκειο έχει μετατραπεί σε «προθάλαμο εξετάσεων».
• Η εκπαιδευτική διαδικασία, ιδιαίτερα στη Γ’ Λυκείου, έχει υποβαθμιστεί.
• Παρατηρείται αυξημένη απουσία μαθητών προς το τέλος της σχολικής χρονιάς.
• Οι εκπαιδευτικοί λειτουργούν υπό πίεση εξαιτίας της εκτεταμένης ύλης.
• Η ουσιαστική προετοιμασία μεταφέρεται εκτός σχολείου, σε εξωσχολικές δομές, όχι ως επιλογή αλλά ως ανάγκη που δημιουργεί το ίδιο το σύστημα.

Σύμφωνα με την Υπουργό, το ζητούμενο είναι ένα πιο δίκαιο και αξιόπιστο σύστημα πιστοποίησης της γνώσης, το οποίο δεν θα αποτιμά αποκλειστικά την επίδοση σε μία και μόνη εξεταστική στιγμή, αλλά θα λαμβάνει υπόψη τη συνολική πορεία του μαθητή.

Προς ένα νέο μοντέλο αξιολόγησης

Στο πλαίσιο του Εθνικού Διαλόγου θα εξεταστεί:

• Η αναλογία προφορικής και γραπτής αξιολόγησης.
  Όπως αναφέρθηκε, σε 12 ευρωπαϊκές χώρες η τελική βαθμολογία για την εισαγωγή στην τριτοβάθμια εκπαίδευση διαμορφώνεται κατά 30% από την προφορική επίδοση και κατά 70% από τη γραπτή.
• Η ενδεχόμενη συμμετοχή της Α’ Λυκείου στον τελικό βαθμό.

Η Υπουργός διευκρίνισε ότι δεν πρόκειται για πολλαπλασιασμό εξετάσεων, αλλά για εξορθολογισμό του συστήματος, με λιγότερα μαθήματα και πιο δίκαιη αποτύπωση της συνολικής προσπάθειας των μαθητών.

Σταδιακή εφαρμογή και στήριξη των εκπαιδευτικών

Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε:

• Στη σταδιακή εφαρμογή των αλλαγών, μέσω πιλοτικών φάσεων.
• Στην ανεξάρτητη αποτίμηση των παρεμβάσεων.
• Στην πρόβλεψη επαρκούς μεταβατικής περιόδου.
• Στη διαρκή επιμόρφωση των εκπαιδευτικών, ως προϋπόθεση επιτυχίας κάθε μεταρρύθμισης.

Όπως υπογράμμισε η Υπουργός, καμία εκπαιδευτική μεταρρύθμιση δεν μπορεί να υλοποιηθεί χωρίς τη στήριξη και ενεργό συμμετοχή των εκπαιδευτικών, των οποίων ο ρόλος προηγείται, συνοδεύει και στηρίζει κάθε αλλαγή στην εκπαιδευτική πράξη.

Χρονοδιάγραμμα Εθνικού Διαλόγου

Το Υπουργείο Παιδείας έχει θέσει συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα εννέα μηνών, το οποίο περιλαμβάνει:

1. Εκκίνηση και καθορισμό θεσμικού πλαισίου.
2. Συγκρότηση θεματικών ομάδων εργασίας.
3. Συμμετοχικό διάλογο με περιφερειακά fora.
4. Σύνθεση προτάσεων.
5. Δημόσια διαβούλευση.
6. Κατάρτιση τελικής έκθεσης με οδικό χάρτη εφαρμογής.

Στόχος είναι, έως τον προσεχή Νοέμβριο, να διαμορφωθεί νομοθετική πρωτοβουλία που ιδανικά θα στηριχθεί από περισσότερα του ενός κόμματα, διασφαλίζοντας θεσμική συνέχεια και ευρύτερη πολιτική συναίνεση.

Στρατηγικός στόχος

Η μεταρρύθμιση αποσκοπεί:

• Στη μείωση της εξεταστικής πίεσης.
• Στην ενίσχυση της αξιοπιστίας του απολυτηρίου.
• Στην αποκατάσταση της αυτοτέλειας του Λυκείου.
• Στην ενδυνάμωση του παιδαγωγικού του ρόλου.

Όπως τονίστηκε, η επιτυχία της μεταρρύθμισης δεν θα αποτελεί επιτυχία μιας κυβέρνησης, αλλά επιτυχία της χώρας, εφόσον οδηγήσει σε ένα Λύκειο με ουσία, ένα απολυτήριο με αξιοπιστία και ένα σύστημα δικαιότερο για μαθητές, οικογένειες και εκπαιδευτικούς.