Η εκπαίδευση δεν αποτελεί έναν ακόμη κοινωνικό θεσμό. Συνιστά τον βασικό μηχανισμό κοινωνικοποίησης, τον πυλώνα κοινωνικής συνοχής και τον θεσμό που διαμορφώνει και αναπαράγει το πολιτισμικό κεφάλαιο της χώρας. Στο επίκεντρο αυτής της διαδικασίας βρίσκεται η σχολική μονάδα, ως θεμελιώδες κύτταρο λειτουργίας του εκπαιδευτικού συστήματος.
Με αφορμή πρόσφατο περιστατικό σε σχολική μονάδα, κατά το οποίο διευθυντικό στέλεχος προέβη σε ενέργεια φίμωσης μαθητή, καθίσταται επιτακτική η ανάγκη να τεθεί δημόσια και θεσμικά το ζήτημα της επάρκειας και της καταλληλότητας όσων τοποθετούνται σε θέσεις διοίκησης.
Ο ρόλος της διεύθυνσης σχολείου
Η θέση του/της Διευθυντή/Διευθύντριας δεν είναι διαχειριστική. Δεν περιορίζεται στη διεκπεραίωση εγγράφων ή στη συμμόρφωση με τυπικές διοικητικές διαδικασίες.
Αντιθέτως, πρόκειται για ρόλο:
- Παιδαγωγικής ηγεσίας
- Διαμόρφωσης θετικού και ασφαλούς σχολικού κλίματος
- Υποστήριξης και εμψύχωσης του συλλόγου διδασκόντων
- Διασφάλισης της ψυχικής ισορροπίας και της σωματικής ακεραιότητας των μαθητών
Όταν σε αυτή τη θέση τοποθετούνται πρόσωπα χωρίς ενσυναίσθηση, χωρίς ικανότητα διαχείρισης κρίσεων και χωρίς σύνθετες ηγετικές δεξιότητες, οι συνέπειες δεν είναι γραφειοκρατικές. Είναι βαθιά ανθρωποκεντρικές και επηρεάζουν άμεσα τα παιδιά.
Η προβληματική πρακτική της «προαγωγής για απομάκρυνση»
Η ανάθεση διοικητικών καθηκόντων σε εκπαιδευτικούς που αδυνατούν να ανταποκριθούν στη διδασκαλία — είτε λόγω επαγγελματικής ανεπάρκειας είτε λόγω ψυχικής επιβάρυνσης — δεν αποτελεί λύση.
Η διοίκηση σχολικής μονάδας απαιτεί:
- Αυξημένη ψυχική ανθεκτικότητα
- Νηφαλιότητα
- Ικανότητα λήψης κρίσιμων αποφάσεων
- Υψηλό επίπεδο συναισθηματικής νοημοσύνης
Η μετακίνηση σε θέση ευθύνης ως μέσο απομάκρυνσης από την τάξη συνιστά σιωπηρή ομολογία αδυναμίας του συστήματος να διαχειριστεί ουσιαστικά τα προβλήματα.
Απουσία ουσιαστικής αξιολόγησης
Οι ισχύουσες διαδικασίες επιλογής στελεχών εστιάζουν κυρίως σε:
- Τυπικά προσόντα
- Μοριοδότηση
- Έτη προϋπηρεσίας
Παραμερίζονται, ωστόσο, κρίσιμα στοιχεία όπως:
- Η προσωπικότητα
- Η συναισθηματική ωριμότητα
- Η αποδεδειγμένη παιδαγωγική επάρκεια
- Η ικανότητα ηγεσίας
Ένα σχολείο δεν είναι απλή διοικητική υπηρεσία. Είναι ζωντανός οργανισμός, στον οποίο φοιτούν παιδιά με ανάγκες, δικαιώματα και ευαισθησίες.
Ανάγκη θεσμικής επανεξέτασης
Περιστατικά που θίγουν την αξιοπρέπεια και την ασφάλεια μαθητών δεν μπορούν να αντιμετωπίζονται ως «μεμονωμένες ατυχείς στιγμές» ούτε να αποσιωπούνται. Οφείλουν να λειτουργούν ως αφετηρία:
- Συλλογικής αυτοκριτικής
- Αναθεώρησης των διαδικασιών επιλογής
- Ενίσχυσης της ουσιαστικής αξιολόγησης στελεχών
Η ποιότητα της εκπαίδευσης δεν εξαρτάται αποκλειστικά από τα προγράμματα σπουδών ή τα σχολικά εγχειρίδια. Εξαρτάται, πρωτίστως, από τους ανθρώπους που ασκούν διοίκηση και από εκείνους που διδάσκουν.
Όταν η ανεπάρκεια καταλαμβάνει θέσεις διοίκησης, το κόστος δεν είναι διοικητικό. Είναι κοινωνικό και ηθικό. Και το μεγαλύτερο βάρος το φέρουν τα πιο ευάλωτα μέλη της κοινωνίας: τα παιδιά.
Η εκπαιδευτική πολιτική οφείλει να θέσει στο επίκεντρο την καταλληλότητα, την επάρκεια και την ψυχική ισορροπία όσων αναλαμβάνουν ρόλους ευθύνης. Γιατί η σχολική ηγεσία δεν είναι προνόμιο. Είναι ευθύνη
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου