Νέοι κανόνες που μπορούν να αλλάξουν άρδην την εικόνα του τραπεζικού συστήματος έχουν τεθεί προς συζήτηση μεταξύ Τρόικας και κυβέρνησης, στο περιθώριο των διαπραγματεύσεων για τους οικονομικούς όρους της ανακεφαλαιοποίησης.
Τα πρώτα 25 δισ. ευρώ, που θα έρθουν στις τράπεζες με τη μορφή ομολόγων, θα είναι στη διάθεση του Ταμείου Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας (ΤΧΣ) στις 19 Απριλίου και πλέον η προσοχή στρέφεται στη «χαρτογράφηση» πιθανών τραπεζικών σχημάτων κατά τη διάρκεια ή με την ολοκλήρωση της ανακεφαλαιοποίησης.
Η διερευνητική πρόταση της Τρόικας «αντί να δώσουμε από λίγα κεφάλαια σε όλες τις τράπεζες, γιατί να μη δώσουμε περισσότερα σε λίγες, με την υποχρέωση να απορροφήσουν τις άλλες», φαίνεται ότι ωρίμασε και αποτελεί σημαντικό κρίκο στην αλυσίδα της ανακεφαλαιοποίησης. Και πλέον, τίθεται ανοικτά το ζήτημα, αν πρέπει μαζί με τη διαδικασία της ανακεφαλαιοποίησης να καταρτιστεί πλάνο δημιουργίας μεγάλων τραπεζικών σχημάτων μέσω συγχωνεύσεων.
Το δρόμο έδειξε προ ημερών ο πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας (ΕΚΤ) Μάριο Ντράγκι μιλώντας για διαδικασία διαχωρισμού των «βιώσιμων» και «μη βιώσιμων» ελληνικών τραπεζών που βρίσκεται σε εξέλιξη από την ΕΚΤ, ενώ στο περιθώριο της τελευταίας γενικής συνέλευσης της Εθνικής Τράπεζας, τον περασμένο Δεκέμβριο, ο διευθύνων σύμβουλός της, Απόστολος Ταμβακάκης, είχε απαντήσει προφητικά στις ερωτήσεις των δημοσιογράφων: «Η αρχιτεκτονική του τραπεζικού συστήματος δεν θα παραμείνει ως έχει σήμερα. Η μέγιστη προτεραιότητα είναι να επιβιώσεις και να είσαι εκεί για να συμμετάσχεις στη διαμόρφωση του χάρτη».
Ο απώτερος στόχος της Τρόικας είναι να διατηρηθεί ο ιδιωτικός χαρακτήρας των τραπεζών, έστω και αν βασικός μέτοχος θα είναι το Δημόσιο μέσω των μετοχών που θα εκδοθούν υπέρ του Ταμείου και η λειτουργία τους σε ένα πλαίσιο ανταγωνισμού αλλά όχι χωρίς όρους και προϋποθέσεις. Γι’ αυτό και όπως σχολίαζαν παράγοντες της αγοράς στον «ΤτΚ», η ανάδειξη των υγιών πιστωτικών ιδρυμάτων πιθανότατα θα αποτελέσει το «κλειδί» των επαφών και συνομιλιών μεταξύ των τραπεζών για ενδεχόμενες συγχωνεύσεις-απορροφήσεις, καθώς η τύχη των μη βιώσιμων τραπεζών κρίνεται αμφίβολη. Και εκτιμούν ότι το «σπάσιμο» σε «κακές τράπεζες» (badbanks) μέσω εκκαθάρισης και «καλών τραπεζών» που θα βρεθούν μετά την αξιολόγηση στο «κόκκινο», θα πρέπει να θεωρείται κάτι παραπάνω από δεδομένο. Αυτές οι υγιείς χρηματοοικονομικές δραστηριότητες θα μπορούν να περάσουν στον έλεγχο του ΤΧΣ ή να απορροφηθούν από άλλα τραπεζικά σχήματα.
Η ΕΚΤ κάνει όλο και πιο έντονο στο πεδίο των διαπραγματεύσεων το σενάριο η ανακεφαλαιοποίηση να συνδυαστεί με έναν πρώτο κύκλο συγκέντρωσης, όπως αναφέρουν καλά πληροφορημένες πηγές, και γι’ αυτό οι ανακοινώσεις για τους όρους της διαδικασίας μετατέθηκαν χρονικά για μετά το Πάσχα, αλλά όχι αργότερα από τις 20 Απριλίου.
Οι διοικήσεις των τραπεζών από την πλευρά τους δεν δείχνουν ιδιαίτερα δεκτικές σε αυτό το ενδεχόμενο, ωστόσο, προετοιμάζονται και για αυτό το σενάριο, καθώς τα κεφάλαια για να την ανασυγκρότησή τους είναι συγκεκριμένα και ελέγχονται από την Τρόικα και το Ευρωπαϊκό Ταμείο Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας (EFSF). Ωστόσο, τραπεζίτες τονίζουν ότι με τη συμμετοχή ιδιωτών μετόχων και με 30 δισ. ευρώ από το ΤΧΣ το ελληνικό τραπεζικό σύστημα μπορεί να ανακεφαλαιοποιηθεί πλήρως και μάλιστα «μετά τη διαδικασία οι ελληνικές τράπεζες θα είναι οι ισχυρότερες κεφαλαιακά στην Ευρώπη».
Γι’ αυτό και οι τελικοί όροι του εγχειρήματος παραμένουν ακόμη άγνωστοι. Για το κομμάτι της ανακεφαλαιοποίησης, που αφορά στο PSI+, θα εκδοθούν κοινές μετοχές. Η συμμετοχή των ιδιωτών επενδυτών στις αυξήσεις μετοχικού κεφαλαίου θα καθορίσει αν οι υπό έκδοση μετοχές θα είναι με ή χωρίς δικαιώματα ψήφου. Για τις ζημίες που αφορούν στα αποτελέσματα της BlackRock, η ανακεφαλαιοποίηση θα γίνει με μετατρέψιμα ομόλογα.
Η «προετοιμασία» του ΤΧΣ για την ανακεφαλαιοποίηση
Το Υπουργικό Συμβούλιο της Μεγάλης Τετάρτης ενέκρινε πράξη νομοθετικού περιεχομένου στην οποία προβλέπονται εννέα προπαρασκευαστικές ενέργειες ώστε το ΤΧΣ να είναι έτοιμο να «τρέξει» τις διαδικασίες της ανακεφαλαιοποίησης. Οπως ανέφερε στην εισήγησή του ο υπουργός Οικονομικών, Φίλιππος Σαχινίδης, «γίνονται προπαρασκευαστικές ενέργειες, ώστε η χώρα να αποδεχτεί τα 25 δισ. ευρώ της πρώτης δόσης των κεφαλαίων για την ανακεφαλαιοποίηση των τραπεζών».
Το ΤΧΣ αποκτά τη δυνατότητα να λαμβάνει ομόλογα ή άλλα χρηματοπιστωτικά μέσα που εκδίδει ή εγκρίνει το EFSF και να τα διατηρεί σε λογαριασμό στο Σύστημα Αϋλων Τίτλων, στην Τράπεζα της Ελλάδος. Επίσης, προστίθενται στα στοιχεία της περιουσίας του ΤΧΣ ομόλογα ή άλλα χρηματοπιστωτικά μέσα που λαμβάνει από το EFSF και επίσης έχει τη δυνατότητα να ρυθμίζει θέματα της περιουσίας αυτής σε περίπτωση εκκαθάρισης πιστωτικών ιδρυμάτων, δηλαδή όσων «σπάσουν» σε badbank.
Ακόμη, το ΤΧΣ θα έχει άμεση πρόσβαση στα οικονομικά στοιχεία της τράπεζας που πρόκειται να ενισχύσει με κεφάλαια ή να εκδώσει εγγυήσεις, οι δε μετοχές του Ταμείου θα μπορούν να μεταβιβάζονται σε τρίτους και να διαπραγματεύονται στην οργανωμένη αγορά, καθώς η διατήρηση αυτού του περιορισμού δεν συμβιβάζεται με την προσέλκυση ιδιωτικών κεφαλαίων στις τράπεζες.
Αυτό που δεν θα μπορεί να κάνει το ΤΧΣ είναι να προχωρά σε υποβολή υποχρεωτικής δημόσιας πρότασης εξαγοράς, σύμφωνα με τις διατάξεις του ν. 3461/2006 (take over bid), όταν αποκτά μετοχές στις εισηγμένες τράπεζες.
Τέλος, και αυτή είναι μια σημαντική παράμετρος, θα μπορεί να χορηγήσει εγγυήσεις με αποδέκτες και τα πιστωτικά ιδρύματα που λειτουργούν στην Ελλάδα -δηλαδή θυγατρικές ξένων τραπεζών στη χώρα μας, οι οποίες υπέστησαν ζημίες λόγω του PSI- προκειμένου να ενισχυθεί η εμπιστοσύνη στο εγχώριο χρηματοπιστωτικό σύστημα.
Οι ημερομηνίες-σταθμοί
17 Απριλίου
Ερχονται τα πρώτα 25 δισ. ευρώ στο ΤΧΣ με μορφή ομολόγων.
18-20 Απριλίου
ανακοινώνονται οι όροι της ανακεφαλαιοποίησης.
20 Απριλίου
Οι τράπεζες ανακοινώνουν τα οικονομικά αποτελέσματα του 2011 και τις ζημίες από το PSI+.
Μάιο - Ιούνιο
Ορίζονται οι γενικές συνελεύσεις των μετόχων των τραπεζών για την έγκριση των αυξήσεων μετοχικού κεφαλαίου.
Ως τον Ιούλιο
Θα πρέπει έχουν ληφθεί οι αποφάσεις και δρομολογούνται οι αυξήσεις.
Σεπτέμβριο
Θα βρίσκονται σε εξέλιξη κάποιες από τις αυξήσεις μετοχικού κεφαλαίου, με προτεραιότητα στις «βιώσιμες» τράπεζες.
Ως το τέλος του 2012
Θα πρέπει να έχει ολοκληρωθεί η ανακεφαλαιοποίηση για ένα μέρος του τραπεζικού συστήματος.
ΡΟΗ ΧΑΪΚΟΥ
ΡΟΗ ΧΑΪΚΟΥ
Δημοσιεύεται στον Τύπο της Κυριακής
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου