Έντονο προβληματισμό προκαλεί τα τελευταία χρόνια η αύξηση των περιστατικών βίας που εκδηλώνονται από νέους ανθρώπους σε πολλούς χώρους της καθημερινής ζωής. Το φαινόμενο, το οποίο αρχικά είχε συνδεθεί κυρίως με περιστατικά οπαδικής βίας στα γήπεδα, φαίνεται πλέον να έχει επεκταθεί σε ένα ευρύτερο κοινωνικό πλαίσιο.
Σήμερα η βία καταγράφεται σε πολλαπλά περιβάλλοντα όπου δραστηριοποιούνται νέοι άνθρωποι: στα σχολεία, στις γειτονιές, στους δρόμους, στους χώρους διασκέδασης αλλά ακόμη και μέσα στις οικογένειες. Η διαπίστωση αυτή γεννά εύλογα ερωτήματα για το πώς έχει εξελιχθεί η κοινωνία και ποιες είναι οι αιτίες που οδηγούν σε τέτοιου είδους συμπεριφορές.
Χαρακτηριστική περίπτωση που προκάλεσε έντονη συγκίνηση και συζήτηση αποτελεί περιστατικό που αφορά καθηγήτρια αγγλικών, η οποία – σύμφωνα με καταγγελίες ανθρώπων του περιβάλλοντός της – βρέθηκε αντιμέτωπη με ιδιαίτερα σκληρές μορφές σχολικού εκφοβισμού από μαθητές της. Όπως αναφέρθηκε, η καθηγήτρια δεχόταν επίμονο χλευασμό, προσβολές και εξευτελιστική συμπεριφορά μέσα στην τάξη, γεγονός που τελικά την οδήγησε σε ψυχολογική κατάρρευση.
Το περιστατικό αυτό αναδεικνύει μια ακόμη ανησυχητική πτυχή του προβλήματος: τη στάση ορισμένων γονέων απέναντι σε τέτοιες συμπεριφορές. Αντί να καταδικάσουν απερίφραστα περιστατικά σχολικού εκφοβισμού, αρκετοί σπεύδουν να δικαιολογήσουν τις πράξεις των παιδιών τους με το επιχείρημα ότι πρόκειται για συμπεριφορές που σχετίζονται με την ηλικία τους.
Η στάση αυτή δημιουργεί την εντύπωση ότι σε αρκετές περιπτώσεις καλλιεργείται μια αντίληψη σύμφωνα με την οποία τα παιδιά μπορούν να απολαμβάνουν ελευθερίες χωρίς σαφή όρια, να απαιτούν σεβασμό χωρίς αντίστοιχες υποχρεώσεις και να λαμβάνουν προστασία χωρίς να αναλαμβάνουν ευθύνη για τις πράξεις τους.
Σε παλαιότερες εποχές, σύμφωνα με πολλές μαρτυρίες, η σχέση μαθητών και εκπαιδευτικών βασιζόταν σε μεγαλύτερο βαθμό στον σεβασμό προς τον ρόλο του δασκάλου. Οι μαθητές αντιλαμβάνονταν ότι το σχολείο αποτελεί χώρο μάθησης και διαμόρφωσης προσωπικότητας, ενώ οι γονείς στήριζαν το έργο των εκπαιδευτικών όταν αντιμετωπίζονταν προβλήματα συμπεριφοράς.
Οι εκπαιδευτικοί αποτελούσαν σημαντικές προσωπικότητες της τοπικής κοινωνίας και απολάμβαναν αναγνώριση για την προσφορά τους, η οποία πολλές φορές διατηρούνταν ακόμη και μετά τη συνταξιοδότησή τους, μέσα από τον σεβασμό και την εκτίμηση των παλιών μαθητών τους.
Τα τελευταία χρόνια, ωστόσο, φαίνεται ότι αυτή η ισορροπία έχει σε μεγάλο βαθμό μεταβληθεί. Αν και δεν μπορεί να αγνοηθεί ότι υπάρχουν και περιπτώσεις εκπαιδευτικών που δεν ανταποκρίνονται επαρκώς στον ρόλο τους, αρκετοί αναλυτές επισημαίνουν ότι η βασική αιτία του προβλήματος εντοπίζεται κυρίως στον τρόπο με τον οποίο η σύγχρονη κοινωνία αντιμετωπίζει τη διαπαιδαγώγηση των παιδιών.
Η υπερπροστασία, η έλλειψη ορίων και η τάση δικαιολόγησης κάθε συμπεριφοράς συμβάλλουν στη διαμόρφωση ενός περιβάλλοντος όπου η επιθετικότητα και η έλλειψη σεβασμού μπορούν ευκολότερα να εκδηλωθούν.
Το φαινόμενο της νεανικής βίας δεν αποτελεί απλώς ζήτημα σχολικής πειθαρχίας, αλλά ένα ευρύτερο κοινωνικό πρόβλημα που συνδέεται με τις αξίες, τα πρότυπα και τις πρακτικές διαπαιδαγώγησης που μεταδίδονται στις νεότερες γενιές.
Η αντιμετώπισή του προϋποθέτει ενεργό συμμετοχή όλων των εμπλεκόμενων πλευρών – της οικογένειας, της εκπαιδευτικής κοινότητας και της κοινωνίας συνολικά – με στόχο την ενίσχυση του σεβασμού, της υπευθυνότητας και της ουσιαστικής παιδείας στις σχέσεις μεταξύ νέων και ενηλίκων.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου