Σχεδιασμός και υλοποίηση επιμορφωτικού προγράμματος για την ενίσχυση βασικών εγγραμματισμών στη σχολική εκπαίδευση

 

ΚΑΛΟΥΜΕ

Τους παρακάτω δυνητικούς δικαιούχους

• ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ

• Λοιποί φορείς καθ’ αρμοδιότητα (για τις περιπτώσεις όπου ο αρμόδιος δυνητικός δικαιούχους συνεργάζεται με άλλους φορείς π.χ. μέσω προγραμματικής σύμβασης για την υλοποίηση)

• ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ, ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ για την υποβολή προτάσεων πράξεων, προκειμένου να ενταχθούν και χρηματοδοτηθούν στο πλαίσιο του παραπάνω άξονα Προτεραιότητας του ΤΠΑ.

Ως δυνητικοί δικαιούχοι θεωρούνται και όσοι φορείς έχουν συνάψει σχετικό έγγραφο με τους παραπάνω αναφερόμενους (προγραμματική σύμβαση ή έγγραφο αρμοδίου οργάνου για την πρόθεση υλοποίησης του έργου). Σε αυτή την περίπτωση η πρόταση υποβάλλεται από τον φορέα που έχει/θα αναλάβει την υλοποίηση της πράξης.

ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗΣ

Σκοπός της παρούσας είναι η χρηματοδότηση παρέμβασης από πόρους του ΕΠΑ 2026-2030, για την υλοποίηση επιμορφωτικού προγράμματος Συμβούλων Εκπαίδευσης και εκπαιδευτικών για την ενίσχυση του μαθηματικού εγγραμματισμού, του εγγραμματισμού στην κατανόηση κειμένου και του εγγραμματισμού στις φυσικές επιστήμες, με έμφαση στη γνώση, στη γλώσσα και στους τρόπους σκέψης κάθε γνωστικού αντικειμένου.

Βασικός στόχος είναι η συστηματική οικοδόμηση των γνώσεων και της κατανόησης που επιτρέπουν στους μαθητές να κατανοούν κείμενα, να ερμηνεύουν δεδομένα, να εξηγούν φαινόμενα και να επιλύουν προβλήματα στα αντίστοιχα γνωστικά αντικείμενα.

Η διδασκαλία συνδέει την οικοδόμηση γνώσης και κατανόησης με την καθοδηγούμενη εξάσκηση και τη σταδιακή ανεξάρτητη εφαρμογή σε οικείες και νέες καταστάσεις, με βάση τις προϋπάρχουσες γνώσεις και τις ανάγκες των μαθητών.

Η κατανόηση κειμένου, η επιχειρηματολογία και η επίλυση προβλημάτων δεν αντιμετωπίζονται ως γενικές Α/Α ΠΣ ΕΠΑ: 10613/1.0 Σελίδα 4 δεξιότητες που μεταφέρονται αυτόματα από πεδίο σε πεδίο. Η ανάπτυξή τους στηρίζεται στην οργανωμένη γνώση του θέματος, στο λεξιλόγιο και στην εξοικείωση με τις μορφές λόγου και τις αναπαραστάσεις του αντίστοιχου γνωστικού αντικειμένου.

Η ενίσχυση των βασικών εγγραμματισμών αποτελεί οριζόντια εκπαιδευτική προτεραιότητα, επειδή επηρεάζει τη μάθηση σε όλα τα γνωστικά αντικείμενα και σε όλες τις βαθμίδες.

Για να παραχθεί μετρήσιμο αποτέλεσμα, απαιτείται κοινή παιδαγωγική κατεύθυνση, συνέχεια μεταξύ πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης και συστηματική εφαρμογή στην καθημερινή διδασκαλία.

Το επιστημονικό πλαίσιο του προγράμματος αξιοποιεί ευρήματα των επιστημών της μάθησης για τον ρόλο της προϋπάρχουσας γνώσης και των οργανωμένων σχημάτων γνώσης, τους περιορισμούς της μνήμης εργασίας και τη διαχείριση του γνωστικού φορτίου.

Η δράση αξιοποιεί και συνδέει λειτουργικά σε ένα κοινό πλαίσιο επαγγελματικής μάθησης:

• τα νέα Προγράμματα Σπουδών και την εστίαση στις θεματικές ενότητες και στα Προσδοκώμενα Μαθησιακά Αποτελέσματα, με προσδιορισμό των ουσιωδών γνώσεων και των προϋποθέσεων για την επίτευξή τους,

• τον θεσμό του πολλαπλού βιβλίου,

• τους ανοικτούς εκπαιδευτικούς πόρους, τους Οδηγούς Εκπαιδευτικού των νεών ΠΣ και το υλικό από συναφείς δράσεις επιμόρφωσης,

• την εμπειρία εθνικών και διεθνών δράσεων που σχετίζονται με την έρευνα PISA, ως πηγή παραδειγμάτων εφαρμογής της γνώσης και διερεύνησης μαθησιακών δυσκολιών, σε σύνδεση με τους στόχους των Προγραμμάτων Σπουδών,

• τις δυνατότητες των ψηφιακών περιβαλλόντων για ασύγχρονη μάθηση, επανάχρηση και διάχυση του υλικού.

Η δράση σχεδιάζεται ως συνέχεια και εμβάθυνση των προηγούμενων επιμορφώσεων. Αξιοποιεί τη σύνδεση γνώσης περιεχομένου, παιδαγωγικής γνώσης και τεχνολογίας και εστιάζει στις γνωστικές και γλωσσικές προϋποθέσεις που χρειάζονται οι μαθητές για να επιτυγχάνουν τα μαθησιακά αποτελέσματα. Το υφιστάμενο υλικό επιλέγεται, προσαρμόζεται και συμπληρώνεται με βάση αυτές τις προϋποθέσεις.

Η δράση παρέχει στους συμμετέχοντες συγκεκριμένα εργαλεία για τον σχεδιασμό διδακτικών ακολουθιών, τη διαφοροποίηση της υποστήριξης και τη συμπερίληψη όλων των μαθητών.

Σκοπός του προγράμματος είναι να ενισχύσει την ικανότητα στελεχών και εκπαιδευτικών να σχεδιάζουν, να εφαρμόζουν και να διαχέουν διδακτικές πρακτικές ενίσχυσης των βασικών εγγραμματισμών.

Μέσω του προγράμματος επιδιώκεται:

• η κοινή κατανόηση των τριών βασικών εγγραμματισμών και η σύνδεσή τους με τις ουσιώδεις γνώσεις, τα Προσδοκώμενα Μαθησιακά Αποτελέσματα και τη διδακτική μεθοδολογία κάθε γνωστικού αντικειμένου,

• η μετατροπή των αρχών του εγγραμματισμού σε εφαρμόσιμες διδακτικές ακολουθίες και εργαλεία αξιολόγησης, με σαφή προσδιορισμό της απαιτούμενης γνώσης, της καθοδήγησης, της εξάσκησης και της ανεξάρτητης εφαρμογής,

• η προσαρμογή του υλικού στις ειδικότητες, στις βαθμίδες και στις ανάγκες των μαθητών, με συνέχεια στην οικοδόμηση γνώσεων και στη γλωσσική υποστήριξη μεταξύ πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης,

• η ενίσχυση της διδασκαλίας της γλώσσας των γνωστικών αντικειμένων

• η ενίσχυση των επαγγελματικών κοινοτήτων μάθησης και της ενδοσχολικής επιμόρφωσης,

• η δημιουργία ανοικτού, επιστημονικά τεκμηριωμένου και επαναχρησιμοποιήσιμου επιμορφωτικού υλικού.

Στο πλαίσιο της παρέμβασης προβλέπεται παραγωγή επιμορφωτικού υλικού, υλοποίηση σύγχρονης και ασύγχρονης επιμόρφωσης και αξιολόγηση των αποτελεσμάτων. Το υλικό περιλαμβάνει τεκμηριωμένο κοινό πλαίσιο, παραδείγματα ανά γνωστικό αντικείμενο και βαθμίδα, διδακτικές ακολουθίες και εργαλεία διαμορφωτικής αξιολόγησης.

Η επαγγελματική μάθηση οργανώνεται σε κύκλους σχεδιασμού, εφαρμογής στην τάξη, συλλογής μαθητικών εργασιών, ανατροφοδότησης και ανασχεδιασμού, με υποστήριξη από τους Συμβούλους Εκπαίδευσης και τις επαγγελματικές κοινότητες μάθησης.

Η αξιολόγηση εξετάζει τη μάθηση των συμμετεχόντων, την εφαρμογή των διδακτικών σχεδιασμών και ενδείξεις μαθητικής προόδου, με αξιοποίηση των δεδομένων για τη βελτίωση της διδασκαλίας και του επιμορφωτικού υλικού.

Η δράση αφορά σε πράξη που θα προταθεί από τον δυνητικό δικαιούχο προκειμένου να ενταχθεί στο Υποπρόγραμμα Τομέων Παιδείας και Θρησκευμάτων (Π-162) του ΤΠΑ 2026-2030 του ΥΠΑΙΘΑ (Α.Σ. 1, Α.Π. 1.10).